Beton Püskürtme Türleri: Yaş ve Kuru Sistem Karşılaştırması

Kuru sistemde, çimento ve agrega (kum/çakıl) karışımı makineye kuru veya çok az nemli bir şekilde beslenir. Malzeme, rotor makinesi içindeki rotor plakası ve hava basıncı yardımıyla hortuma iletilir. Karışımın ihtiyaç duyduğu su, hortumun en ucunda yer alan nozul (püskürtme tabancası) kısmında eklenir.

• Mekanizma: Malzeme, yüksek basınçlı hava ile taşınır.

• Kullanım Alanı: Genellikle daha küçük ölçekli işler, tamiratlar ve makinenin uygulama alanından uzak olduğu durumlar için idealdir.

Yaş sistemde beton, su da dahil olmak üzere tüm bileşenleriyle önceden mikser yardımıyla hazırlanır ve makineye akışkan halde beslenir. Yaş sistem beton pompası, bu hazır karışımı hortum aracılığıyla nozula iletir. Nozul kısmında ise sadece betonun yüzeye çarptığında tutunmasını sağlayan priz hızlandırıcı kimyasallar eklenir.

• Mekanizma: Beton, mekanik bir pompalama gücüyle (genellikle pistonlu veya peristaltik sistem) iletilir.

• Kullanım Alanı: Büyük tünel projeleri ve yüksek kapasiteli üretim gerektiren profesyonel inşaat sahaları.

İki sistem arasındaki farklar, sahadaki verimliliği doğrudan etkiler:

1. Geri Sekme (Rebound): Kuru sistemde yüzeye çarpan malzemenin geri sekme oranı daha yüksektir. Yaş sistemde beton daha yapışkan olduğu için israf daha azdır.

2. Toz Oluşumu: Kuru sistem uygulama sırasında yoğun toz çıkarırken, yaş sistem çok daha temiz ve operatör dostu bir çalışma ortamı sunar.

3. Hortum Mesafesi: Kuru sistemde hava ile iletim yapıldığı için beton çok daha uzun mesafelere ve yüksekliklere kolayca taşınabilir.

4. Ekipman Bakımı: Kuru sistem makineleri (torkret), iş bitiminde çok daha kolay ve hızlı temizlenir. Yaş sistemde ise betonun hortum içinde donmaması için temizlik süreci daha kritiktir.

Hangi sistemin tercih edileceği tamamen projenin ihtiyaçlarına bağlıdır. Eğer dar bir alanda, sık sık dur-kalk yaparak çalışmanız gerekiyorsa veya makinenizi uygulama noktasından 100-200 metre uzağa kurmanız gerekiyorsa kuru sistem rakipsizdir. Ayrıca ani su sızıntılarını kesmek için yapılan müdahalelerde kuru sistemin hızı avantaj sağlar.

Öte yandan, bir tünel projesinde binlerce metreküp beton dökmeniz gerekiyorsa, iş sağlığı ve güvenliği (tozsuz ortam) önceliğinizse ve yüksek birim saatlik kapasite arıyorsanız yaş sistem en doğru tercihtir. Modern mühendislikte, düşük işletme maliyeti ve yüksek kalite standartları için genellikle yaş sistem tercih edilirken, mobilite ve esneklik gereken yerlerde kuru sistem torkret makineleri hala sektörün vazgeçilmezidir.